Munte (Groningen)

From veenkoloniale voorouders
Jump to: navigation, search

thumb|200px|Oude loop van de Munte ten zuiden van Termunten, geaccentueerd met blauw op de topografische kaart uit 1933 De Munte, Munter Ee, Termunter Aa of Oude Ae is een voormalige rivier in Oost-Groningen tussen Wildervank en Termunten. Afdamming en verveningen hebben tot het verdwijnen van de rivier geleid

Ze ontstond ten westen van het tegenwoordige Wildervank waar verschillende veenbeken bij elkaar kwamen. Eén van de veenbeken werd gevoed door het Drenter- of Zwanemeer. Deze meerstal lag op de plek waar thans de Westerdiepsdallen liggen. Op de zuidgrens van Veendam verbreedde de Munte zich doordat hij de Hoedmansgruppe in zich opnam.

In Veendam werden het Westerdiep en Oosterdiep aan weerszijden van de Munte gegraven. In het centrum van Veendam leidde dat er toe dat beide diepen, die doorgaans parallel van elkaar liepen, van elkaar gingen wijken. Hierdoor kreeg Veendam een vorkstructuur. De loop van de Munte is in het noorden van Veendam opgenomen in de singels en waterpartijen die door de wijken heen lopen.

Ten zuidoosten van Muntendam ligt de Oude Ee, een voormalige loop van deze rivier. Tegenwoordig maken de vochtige graslanden rond deze voormalige loop deel uit van het 46 ha grote natuurreservaat De Wiede van Staatsbosbeheer.

Bij Muntendam werd een dam in de rivier gelegd, die liep van de zandhoogte bij Muntendam naar de Veendijk bij Meeden om de wateroverlast in de lager gelegen gebieden stroomafwaarts te verminderen. De rivier was tot deze dam, de hoge dam genaamd, bevaarbaar.

De Munte is ook nog herkenbaar tussen Woldendorp, Baamsum en zuiden van Termunten en wordt daar Oude Ae genoemd.

Bij Termunten mondde de Munte uit in de Eems.

De watervoerende functie is uiteindelijk overgenomen door kanalen. De westelijke arm van de Dollard bereikte tijdens haar grootste uitbreiding de loop van de rivier en heeft delen hiervan uitgewist. Dit is één van de oorzaken waarom grote delen van de voormalige bedding van de Munte niet meer te herkennen zijn in het landschap.

Naar de Munte verwijzen ook plaatsnamen als Muntendam en Termunten. Ook de gemeentenaam Menterwolde herinnert aan deze voormalige rivier.

thumb|left|250px|De oude loop van de Munte ten zuidoosten van Muntendam en ten noorden van Veendam op de topografische kaart van 1928. Oude loop geaccentueerd met blauw


Bronnen, noten en/of referenties[edit]

Bronnen, noten en/of referenties:

Categorie:Rivier in Groningen Categorie:GEOGRAFIE